ప్రవాళద్వీపము

 

ఆగష్టు 10, 2022

ప్రవాళద్వీపము (pravala-dvīpamu)

    అర్థము

   (విశేష్యము): ప్రవాళము=పగడము; ద్వీపం=నీటితో చుట్టబడిన ప్రదేశం; పగడాల దిబ్బ; ఉప్పునీటి పాయ (lagoon) చుట్టూ ఉన్న వలయాకార ప్రదేశము

   Meaning

   (noun) : atoll 

   వాడుక / Usage

 సాధారణంగా ప్రవాళద్వీపాలు అయన రేఖా ప్రాంతంలో ఖండాలకు తూర్పు దిక్కుగా ఎక్కువ ఉంటాయి.
 Atolls are generally found in the tropics to the east of continents.

   మెదడుకు మేత / Food for thought

అమ్ము కుట్టి అమ్ము కుట్టి మనసిలాయో

కిట్ట మూర్తి కిట్ట మూర్తి తెలుసులేవోయ్
అమ్ము కుట్టి అమ్ము కుట్టి మనసిలాయో
కిట్ట మూర్తి కిట్ట మూర్తి తెలుసులేవోయ్

ఓ..అసలే విరహం అయ్యో దూరం ఎల్లాగున్నావు
హా..చారెడు పిడికెడు బారెడు పిల్లా ఎల్లాగున్నావు-ఎందా
చెంపకు కన్నులు చారెడు
సన్నని నడుము పిడికెడు
దువ్వి దువ్వక పువ్వులు ముడిచిన నల్లని నీ జడ బారెడు
మనసిలాయో..ఓ..ఓ

అమ్ము కుట్టి అమ్ము కుట్టి మనసిలాయో
కిట్ట మూర్తి కిట్ట మూర్తి తెలుసులేవోయ్

హా..అయ్యో పావం ఆషాంద్ర కార్యం ఎందాయి -అదేమిటి
ఓ..గుటకల చిటికెలు కిటుకులు అబ్బో చాలా గడుసు 
మ్మ్..గుట్కలు చిటికెలు కిటుకులు ఏమిటి సంగతి
ఆ..కులుకు చూస్తే గుటకలు
సరసకు రమ్మని చిటికెలు
చక్కని చిన్నది అందం చందం చేజెక్కాలని కిటుకులు
మనసిలాయో..ఓ..ఓ

అమ్ము కుట్టి అమ్ము కుట్టి మనసిలాయో
కిట్ట మూర్తి కిట్ట మూర్తి తెలుసులేవోయ్
మనసిలాయో..మనసిలాయో అమ్ము కుట్టి

గుండెల్లోన గుబ గుబలాడే ఊహల ఊరెను గువ్విళ్ళు
పరవశమైన మా శ్రీవారికి పగ్గాల్లేని పరవళ్ళు
చుట్టూ చూస్తే అందాలు లొట్టలు వేస్తూ మా వారు
చుట్టూ చూస్తే అందాలు లొట్టలు వేస్తూ మా వారు
అక్కడ తమకు ఇక్కడ మనకు విరహంలోన వెక్కిళ్ళు
మనసిలాయో..హో..హో

అమ్ము కుట్టి అమ్ము కుట్టి మనసిలాయో
కిట్ట మూర్తి కిట్ట మూర్తి తెలుసులేవోయ్
అమ్ము కుట్టి అమ్ము కుట్టి మనసిలాయో
కిట్ట మూర్తి కిట్ట మూర్తి తెలుసులేవోయ్

-- పెళ్లి పుస్తకం, ఆరుద్ర (ఆగష్టు 31, 1925 - 1998)

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

పథము

  నవంబర్ 22, 2024 పథము  ( pathamu )     అర్థము      (విశేష్యము ) : మార్గము; త్రోవ; దారి    Meaning     (noun) : a path/road/way    వాడుక / Usage       స్వాగతించెను ప్రేమ పథం సాగినది ఇరువురి బ్రతుకు రథం .      As the path of love welcomes our chariot of life glides on .     మెదడుకు మేత / Food for thought      సా ర పు ధర్మమున్ విమల స త్యముఁ బాపముచేత బొంకుచేఁ      బా ర ముఁ బొందలేక చెడఁ బా ఱినదైన యవస్థదక్షు లె      వ్వా ర   లుపేక్షచేసి రది   వా రలచేటగుఁ గాని ధర్మ ని      స్తా ర కమయ్యు సత్య శుభ దా యక మయ్యును దైవ ముండెడున్ ( ధర్మం అధర్మం చేత ,  సత్యం అసత్యం చేత ఫలితాన్ని పొందలేని దుస్థితి కలిగినప్పుడు సమర్థులు ఉపేక్షించ కూడదు. అలా చేస్తే వారికే చేటు కలుగుతుంది, అంతేగాని ధర్మాన్ని రక్షించే, సత్యాన్ని స్థాపించి, మంచిని చేయుటకు దైవం ఉన్నది. )      -- మహాభారత ఉద్యోగపర్వం , తిక్కన (1205 - 1288)
Read more

మచ్చుతునక

  నవంబర్ 23, 2022 మచ్చుతునక  ( macchutunaka )       అర్థము      (విశేష్యము ): మచ్చు=వన్నె చూడటానికి వాడే రాయి/పలక; తునక=ముక్క; మంచి ఉదాహరణ; కొలమానం     Meaning     (noun) : touchstone    వాడుక / Usage సత్యజిత్ రాయ్ దర్శకత్వం వహించిన  చారులత, చలనచిత్రాలకే మచ్చుతునక . Satyajit Ray's Charulatha is a touchstone for good films.       మెదడుకు మేత / Food for thought ये चमन-ज़ार ये जमुना का किनारा ये महल ये मुनक़्क़श दर ओ दीवार ये मेहराब ये ताक़ इक शहंशाह ने दौलत का सहारा ले कर हम ग़रीबों की मोहब्बत का उड़ाया है मज़ाक़ मेरी महबूब कहीं और मिला कर मुझ से ఈ ఉద్యానవనం ఈ యమునాతటి ఈ మహల్ ఈ నగిషీ చెక్కిన తలుపులు ఆ ప్రహారాలు ఈ తోరణాలు ఈ గూడులు ఒక షహెన్షా ధనోన్మత్తుడై  భాండార వృష్టితో మాబోటి పేదల ప్రేమను చేసాడు పరిహాసం  ఓ నా ప్రియతమా నన్ను వేరే ఇంకెక్కడైనా కలుస్తూ ఉండు -- సాహిర్ లుధియాన్వీ  (మార్చ్ 8, 1921 - 1980)
Read more

తెరువరి

  మే 23, 2025 తెరువరి  ( teruvari )     అర్థము    (విశేషణము)  : దారిన నడచు వాడు; బాటసారి    Meaning    (noun) : a wayfarer; traveller      వాడుక / Usage      ఎండ నుంచి ఉపశమనం.. తెరువరులకు మజ్జిగ పంపిణి .     Respite from the heat.. buttermilk for travellers.    మెదడుకు మేత / Food for thought       ధనము కూడబెట్టి  ధర్మంబు చేయక      తాను తినక లెస్స దాచుగాక      తేనెటీగ గూర్చి తెరువరి కియ్యదా      విశ్వదాభిరామ వినురవేమ.     ( తేనెటీగ ఎంతో కష్టపడి సంపాదించి దాచుకున్న తేనెను ఎవడో దారిన పోయేవాడు తన్నుకు పోయినట్లు, కూడ బెట్టిన ధనాన్ని తినక పోయినా, ధర్మం చేయక పోయినా, ఆ ధనాన్ని ఎవడో ఒకడు దోచుకుంటాడు)     -- వేమన (1367 - 1478)
Read more