ఆణి

 

మార్చి  28, 2022

ఆణి (āṇi)

    అర్థము

   (విశేష్యము): ముత్యపు గుండ్రతనం; మర్మము; అంచు; ఎల్ల; చీల

   Meaning

   (noun) :  spherical (pearl); secret; vital part; linchpin; edge; border

   వాడుక / Usage

     బండి చక్రం యొక్క ఆణి పడిపోగా బండి పక్కకి దొర్లిపోయింది.

     The linchpin of the cart wheel came off and it rolled over.

   మెదడుకు మేత / Food for thought

అలివెనీ ఆణిముత్యమా నీ కంట నీటిముత్యమా
ఆవిరి చిగురో ఇది ఊపిరి కబురో
స్వాతివాన లేత ఎండలో ఓ ఓ
జాలి నవ్వూ ఊ ఊ జాజి దండాలు

కుదురైన బొమ్మకీ కులుకు మల్లె రెమ్మకీ నుదుట ముద్దు పెట్టనా ఆ ఆ బొట్టుగ

వద్దంటే ఒట్టుగ

అందాల అమ్మకీ కుందనాల కొమ్మకీ అడుగు మాడుగులొత్తనా ఆ ఆ మెత్తగా
అవునంటే తప్పుగ

పొగరులేని ప్రేమకీ పొన్న చెట్టు నీడకీ పొగడ దండలల్లుకొనా ఆ ఆ పూజ గా
పులకింతగల పూజ గా

తొలిరెమ్మల నోముకీ దొర నవ్వుల సామికీ చెలి మై నేనుండి పోనా ఆ ఆ చల్లగా
మరుమల్లెలు చల్లగా

అలివెనీ ఆణిముత్యమా
నీ కంట నీటిముత్యమా
జాబిలి చలువో ఊ ఊ ఇది వెన్నెల కొలువో ఊ ఊ
స్వాతివాన లేత ఎండలో ఓ ఓ జాజి మల్లీ పూల గుండెలో ఓ ఓ
అలివెనీ ఆణిముత్యమా
అలివెనీ ఈ ఈ ఆణిముత్యమా

-- ముద్ద మందారం, వేటూరి (జనవరి 29, 1936, 2010)