Posts

Showing posts from January, 2025

విలయము

  జనవరి 31, 2025 విలయము  ( vilayamu )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : ప్రళయము; వినాశనము; కల్పాంతము    Meaning    (noun) : destruction; annihilation    వాడుక / Usage      విధిగా తెగించేరా విధినే వధించేరా విలయం ధరించేరా విజయం వరించేరా.     Be decisively audacious, extinguish destiny, let annihilation be your armour and victory be your choosing .    మెదడుకు మేత / Food for thought        స్త్రీని మురిపించి, మరిపించి దగా చేయడం అనేది అనాదిగా నడుస్తున్న జీవలీల. అయితే ఆ స్త్రీ పరిస్థితులను ఎదురుకొని విజ్ఞానవతి అయ్యి వృత్తి రీత్యా ఉన్నత స్థాయిలో ఉండి, తన వృత్తి ధర్మ నిర్వహణలో ఆ వంచించిన వ్యక్తి ఎదుట సాక్షాత్కరించినపుడు ఆ స్త్రీ ఏమి చేస్తుంది? -- సద్యోగం, మాలతీ చందూర్ (1928 - 2013)

శరము

  జనవరి 30, 2025 శరము  ( ṣaramu )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : బాణము; రెల్లు గడ్డి; నీరు    Meaning    (noun) : arrow; reed; water    వాడుక / Usage      సుడిగాడ్పులా అడుగేయరా సర సర సర సర శరమే తనువే తాకగా చర చర చర చర చెలరేగాలి వేగంగా.     Move ahead like a whirlwind, whizzing arrow piercing body, scorch through imperiously .    మెదడుకు మేత / Food for thought         ఆమె 'బోన్సాయ్ బతుకులు' కంటే మంచి ఫెమినిస్టు కథ ఉంటుందా? అతి సులువుగా జెండర్ పాఠాలనెన్నింటినో ఆమె తన కథలలో చెప్పారు. ఆమె తనకు తెలిసిన బాగా పరిచయమైన మధ్యతరగతి స్త్రీల గురించే రాశారు. తను ఎవరి కోసం రాస్తున్నానో, ఎవరు తన పాఠకులో ఆమెకు తెలుసు. ఐతే వివక్షను, అసమానతలు ఎత్తిచూపడానికి ఆమె ఎంచుకున్న జీవితాలు, ఇతివృత్తాలు ఎంతో బాగా సరిపోయాయి. స్త్రీలు చేసే చాకిరి, స్త్రీలకు పని చేసే చోట ఎదురయ్యే లైంగిక వేధింపులు, భర్తలకు నీడల్లా బతకాల్సిన పరిస్థితి, వీటన్నింటి మీదా తిరగబడాలనిపించే వారి మానసిక స్థితి- వీటిని ఛాయా...

బడబానలము

  జనవరి 29, 2025 బడబానలము  ( baḍabānalamu )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : సముద్రం అడుగున అగ్ని; చిచ్చు    Meaning    (noun) : fire in the sea; inextinguishable fire    వాడుక / Usage      సంద్రాల సుడిలోన బడబానలము లాగ భుగ భుగ కదిలినావ ధగ ధగ ఎదిగినావ కలనే గెలిచినావ.     In the swirl of oceans, like a blazing inferno scorching the way ahead, dazzling in stature, you achieved your dreams .    మెదడుకు మేత / Food for thought        ప్రేమించడం నేరం కాదు . ప్రేమని అర్హతలేని వ్యక్తికీ అర్పించడమే నేరం. దానికి వచ్చే శిక్ష ఎవ్వరూ తప్పించుకోలేరు.      - యద్ధనపూడి సులోచనా రాణి

తేరు

  జనవరి 28, 2025 తేరు  ( tēru )     అర్థము    ( విశేష్యము/క్రియ ) : రథము; బండి; కోలుకొను    Meaning    (noun/verb) : chariot; a vehicle; to recover    వాడుక / Usage      పడతులు పాట పాడా ముదితలు నాట్యమాడ తేరు లు స్వాగతించ భేరులు ప్రతిధ్వనించ.     As maidens sing and damsels dance, as chariots line up to welcome and drumbeats echo .    మెదడుకు మేత / Food for thought         నిర్లిప్తతని దగ్గరికి రానివ్వకు. అదో రాక్షసిలాంటిది. ఒక్కసారి దాన్ని నీ దగ్గరికి ఆహ్వానించినా ఇక ఆ మత్తు నీ నరనరాల్లోకి పాకిపోతుంది. నీ లక్ష్యానికి దూరంగా తీసుకుపోతుంది.      -  చెంగల్వపూదండ , యండమూరి వీరేంద్రనాథ్

శౌర్యము

  జనవరి 27, 2025 శౌర్యము  ( ṣauryamu )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : పరాక్రమము; శూరత్వము; బలము; వీర్యము    Meaning    (noun) : bravery; valour; courage    వాడుక / Usage      నీలో శౌర్య ధార ఏరై పొంగిపారా సమరం శ్రుతించేయ్రా శిఖరం స్పృశించేయ్ర.     With your valour rushing forth like a rapid, blow the notes of battle and reach to the peaks .    మెదడుకు మేత / Food for thought         వస్తువు పగిలితే శబ్ధం వస్తుంది. మనసు పగిలితే నిశ్శబ్ధం మాత్రమే మిగులుతుంది.      -  అతడు ఆమె ప్రియుడు , యండమూరి వీరేంద్రనాథ్

అనుశోకము

  జనవరి 24, 2025 అనుశోకము  ( anusokamu )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : దుఃఖము; పశ్చాత్తాపము    Meaning    (noun) : sorrow; repentance    వాడుక / Usage      భాస్కరాభరణ కారుణీగుణ శౌరి శ్రీకరుడు వాడే అవనిసూన అనుశోకాన స్థిమితాన తానుండ లేడే.     The jewel of solar dynasty, embodiment of compassion,  valarous and giver of wealth; but when the daughter of Earth is in sorrow he cannot remain calm.    మెదడుకు మేత / Food for thought         ప్రతి మనిషికి జీవితంలో కొన్ని మధుర ఘడియలు ఉంటాయి. మిగితా జీవితమంతా దానికి ఉపోద్ఘాతము, స్మృతి మాత్రమే.!  ఓ క్షణాన్ని పోగొట్టుకుంటే వెతుక్కోవటానికి జీవితకాలం పడుతుంది. ఒక జ్ఞాపకాన్ని దాచుకుంటే వదిలించుకోవటానికి జీవితకాలం పడుతుంది. - లేడీస్ హాస్టల్, యండమూరి వీరేంద్రనాథ్

సడి

  జనవరి 23, 2025 సడి  ( saḍi )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : అపకీర్తి; నింద; అలజడి; ధ్వని; సైగ    Meaning    (noun) : disgrace; blame; noise; sign    వాడుక / Usage      సడే చాలు శత సైన్యాలు నడిపే ధీరుడైనా వసుధా వాణి మిథిలా వేణి మదివెనుక పలుకు పలుకులెఱుగ గలడా?     With just a nod he leads a thousand armies; can he know the words that ring in the mind of Sita - Earth incarnate, of Mithila adorning beautiful tresses?    మెదడుకు మేత / Food for thought        చూడు నిఖిల్, స్త్రీ గుండెలో నిజం ఎలా రక్తమాంసా కృతి ధరిస్తుందో. స్త్రీకి క్రూరంగా ఎలా ఉండాలో తెలుసు; వారి ఆవేశం ఒక మహోజ్వల తుఫాను. అది ఒక అందమైన భయానకం. మగవారిలో నిజం వికృతం. ఎందుకంటే ఆలోచన, వివేకం వారిని చీడ పురుగులాగా తొలుస్తూ ఉంటాయి. నేను చెప్తున్నాను నిఖిల్, మన దేశాన్ని ఆడవారే కాపాడుతారు. ఇది ధర్మాలు వల్లె వేసే సమయం కాదు. మనం తొట్రుపడకుండా వివేకానికి తావు ఇవ్వకుండా క్రౌర్యంగా ఉండాలి. పాపం చేయాలి. మన పాపానికి సంకేత...

నుడివిల్లు

  జనవరి 22, 2025 నుడివిల్లు  ( nudivillu )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : కనుబొమ్మ (నుదురు మీద విల్లులా ఉంటుంది)    Meaning    (noun) : eye brow    వాడుక / Usage      నీరజాక్షి అలిగే వేళ నుడివిల్లు ముడి వంచగలడా?     Can he (Rama) bend the eye b(r)ow ie assuage the lotus eyed Sita when she is angry?    మెదడుకు మేత / Food for thought        ఈ వాదనలు నేను పెద్ద పట్టించుకోను. నేను అనుకునేది చెప్తాను. నేను కేవలం మనిషిని. నాకూ ఆశలు ఉన్నాయి. దేశానికి మంచి విషయాలు, ధనం లభించాలి. అవసరమైతే దానికోసం మిగతా దేశాలనుంచి దొంగతనం చేస్తాను దోపిడీ చేస్తాను. దేశం కొరకు నేను కోపం తెచ్చుకోగలను. దేశానికి జరిగిన పరాభవాలుపై పగ తీర్చుకోడానికి కొట్టగలను, చంపగలను కూడా. మోహించడానికి నాకు దేశం శరీరం రూపంలో కావాలి. దేశాన్ని ఒక మానవ ఆకారంలో ఊహిస్తాను ఒక తల్లిగా, దేవతగా దుర్గాదేవిగా - బలిగా భూమిని ఎర్రబారుస్తాను. నేను మనిషిని. దైవాన్ని కాదు.     -- ఘరే బాయిరే అనే నవలలో కథానాయకురాలు బిమల, రవీ...

పార్థివీ

  జనవరి 21, 2025 పార్థివీ  ( parthivi )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : ( పృథ్వి )  భూమికి పుట్టినది; సీత    Meaning    (noun) : born to Earth; Sita    వాడుక / Usage     పోరునే గెలుచు పార్థివీ పతి సాటిలేని ఘనుడైనా ....    Rama (Sita's husband) wins against the mightiest of opponents....    మెదడుకు మేత / Food for thought        దేశానికి సేవ చేయడానికి నేను ఎల్లపుడూ సిద్ధమే; కానీ నా ఆరాధన మాత్రం కేవలం సత్యం కొరకే. ఎందుకంటే సత్యం దేశం కన్నా ఎంతో గొప్పది. దేశాన్ని దైవంగా కొలవడం అంటే దేశానికి శాపం తేవడమే.     -- ఘరే బాయిరే అనే నవలలో కథానాయకుడు నిఖిల్, రవీంద్రనాథ్ ఠాగోర్ (మే 7, 1861 - 1941)

వనధి

  జనవరి 20, 2025 వనధి  ( vanadhi )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : సముద్రము; కడలి; జలధి    Meaning    (noun) : the sea    వాడుక / Usage     నీలిమేఘములలో ధరణీ తేజం నయనాంతరంగములలో వనధీ నాదం .    A cloud darkened Sita's radiance and the roar of the sea welled in her eyes.    మెదడుకు మేత / Food for thought        తప్పు అసలెప్పుడూ చెయ్యనివారు ఎవ్వరంటే, అసలు ఎప్పుడూ ఏమీ చెయ్యని వారే.     --  థియోడర్ రూజ్‌వెల్ట్, అమెరికా మాజీ అధ్యక్షుడు (1901 - 1909)

పొదలు

  జనవరి 17, 2025 పొదలు  ( podalu )     అర్థము    ( క్రియ ) : వృద్ధి చెందు; వర్ధిల్లు; పొంగు; ప్రకాశించు    Meaning    (verb) : to increase/prosper/expand/beam    వాడుక / Usage     పరియారువేలింతులపాలిండ్లు తలగడలై పొదల నిటువలనే భోగించితివా .    Did you enjoy not, resting your head on the beaming bosoms of your sixteen thousand wives!    మెదడుకు మేత / Food for thought         స్వప్నాలను పిలిచే చేతులివి     సత్యాలుగ మలిచే చేతలివి     నిట్టూరుపు తెలియని ఆశలివి      కన్నీళ్ళను తుడిచే చెలిమవుతాం      కష్టాలను గెలిచే బలమౌతాం...      కలకాలం నిలిచే కధలవుతాం      మనరేపటి కోసం.....         మావాదం గీతకి అనువాదం      మాక్రోధం శాంతికి అభివాదం      మా స్వేదం స్వేచ్చకి అభిషేకం      మానాదం నవతకి చైత్ర స్వరం      మ...

చంచు

  జనవరి 16, 2025 చంచు  ( chanchu )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : పక్షి ముక్కు; సుప్రసిద్ధమైన    Meaning    (noun) : beak; highly famous/popular/renowned    వాడుక / Usage     చంచుల ద్వారకలోన సత్య బామతొడమీఁద ముంచి యీరీతి నొరగి ముచ్చటలాడితివా .    In renowned Dwaraka, resting your head on Satyabhama's laps, chitchats you enjoyed galore!    మెదడుకు మేత / Food for thought        అల్లంత దూరాన ఆ తారకా      కళ్ళెదుట నిలిచింద ఈ తీరుగా      అరుదైన చిన్నారిగా      కోవెల్లో దేవేరిగా గుండెల్లో కొలువుండగా      భూమి కనలేదు ఇన్నాళ్ళుగా      ఈమెలా ఉన్న ఏపోలికా      అరుదైన చిన్నారిగా      కోవెల్లో దేవేరిగా గుండెల్లో కొలువుండగా      అల్లంత దూరాన ఆ తారకా      కళ్ళెదుట నిలిచింద ఈ తీరుగా      కన్యాదానంగా ఈ సంపద      చేపట్టే ఆ వరుడూ శ...

కొంచ

  జనవరి 15, 2025 కొంచ  ( koncha )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : సందేహము; పిరికితనం    Meaning    (noun) : doubt; hesitation; cowardliness    వాడుక / Usage     కొంచక మధురలోనఁ గుబ్బఇంట నీలాగుల మంచాలపైఁ బవళించి మరిగితివా .    Without any hesitation did(nt) you enjoy sleeping on the bedecked bed of the damsel in Mathura?!    మెదడుకు మేత / Food for thought        అడగాలనుంది ఒక డౌటుని సన్ రైజ్ లేని రోజేదనీ      మరి ఎవ్రీ డే ని సండే అని అనుకుంటే తప్పు కాదా అని      అది తెలిసి ఎందువలనో పెద్దవాళ్ళు ఒప్పుకోరు      పదమంటూ స్కూలుకేసి సిక్స్ డేస్ తరుముతారు      హే..అయ్యయ్యో ఎంత తప్పు ఎవ్వరూ అడగరే      హ్యాపీగా ఆడుకుంటాం అంటే వదలరే      అడగాలనుంది ఒక డౌటుని సన్ రైజ్ లేని రోజేదనీ      ఈ హైటే నాకు ఉంటే - అమ్మో ఎంత డేంజర్      నాక్కూడా మీసముంటే - ఏం చేస్తావు మేజర్  ...

ఇరవు

  జనవరి 14, 2025 ఇరవు  ( iravu )     అర్థము    ( విశేష్యము/విశేషణము ) : స్థానము; స్థిరము; తగిన; కదలనిది; ఇల్లు    Meaning    (noun/adj) : place; firm; fixed; suitable; abode    వాడుక / Usage     బాలుడవై రేపల్లెలో బాలుదాగేవేళ యీలీలలనే పవళించి యిరవైతివా .    Suckling milk as a baby in Repalle, did you sleep and grace the place?!    మెదడుకు మేత / Food for thought        నేననీ నీవనీ వేరుగా లేమని      చెప్పినా వినరా ఒకరైనా      నేను నీ నీడని నువ్వు నా నిజమని      ఒప్పుకోగలరా ఎప్పుడైనా      రెప్ప వెనకాల స్వప్నం      ఇప్పుడెదురయ్యే సత్యం తెలిస్తే      అడ్డుకోగలదా వేగం      కొత్త బంగారు లోకం పిలిస్తే....      మొదటి సారి మదిని చేరి       నిదుర లేపిన ఉదయమా      వయసులోని పసితనాన్ని      పలకరించిన ప్రణయమా    ...

మేర

  జనవరి 13, 2025 మేర  ( mēra )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : ఎల్ల; హద్దు; మర్యాద; క్రమము; పద్ధతి    Meaning    (noun) : a limit; boundary; rule; order; instalment    వాడుక / Usage     కోరికలు కొనసాగె గోవిందరాజ మేర మీరి ఇట్లానే మెరసితివా .    As your wishes are fulfilled, Govinda, are you (not) limitless in effulgence?!    మెదడుకు మేత / Food for thought        ఇది అదేనేమో అలాగే ఉందే      తెలుసునో లేదో తెలీడం లేదే      ఫలానా అని అనుకోమని       ఏ రోజు చెబుతుందో ఏమో      ఏకాంతం ఎరుపెక్కేలా అంతిదిగా చూడాలా      నీతో మాకష్టం మాస్టారు      చలిగాలికి చెమటట్టేలా కవ్వీస్తూ నవ్వాలా      ఉడికిస్తూ ఉందే నీ తీరు      ఇది వర్లా ఉండాలో ఇంకోలా మారాలో      తీ తీయ్యని ఇబ్బంది ఇదేవిటో      దూరంగా ఆగాలో  దగ్గరగా చేరాలో    ...

ఉట్టిపడు

  జనవరి 10, 2025 ఉట్టిపడు  ( uṭṭi-paḍu )     అర్థము    ( క్రియ ) : ఉన్నట్టుండి ప్రత్యక్షమవ్వడం; దిగివచ్చు; స్రవించు; కారు    Meaning    (verb) : manifest suddenly; start forth; flow; emanate    వాడుక / Usage    అతడు ధర్మపాణికేసి కృతజ్ఞత ఉట్టిపడేలా చూసాడు.    He looked at Dharmapani with an overflowing sense of gratitude.    మెదడుకు మేత / Food for thought       అగ్ని దహిస్తే పునీతం. మాల ధరిస్తే పరిమళభరితం. అధికారాన్నీ అలంకారాన్నీ అగ్నిమాలగా సమన్వయిస్తే - నరజాతి చరిత్ర సమస్తం నిస్సందేహంగా ప్రేమాయణ పరవశత్వం. ఒక్క మాటలో చెప్పాలంటే - హస్తభూషణం అనుకునేవారు చదవతగ్గదీ, మస్తక మథనం అనుకునేవారు అధ్యయనం చెయ్యతగ్గదీ అయిన పుస్తకం 'అగ్నిమాల'.    -- దాసరి సుబ్రహ్మణ్యం గారి "అగ్నిమాల" కు ముందు మాట, వసుంధర

కళవళము

  జనవరి 09, 2025 కళవళము  ( kaḷa-vaḷamu )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : కలత; తొట్రుపాటు; క్షోభ    Meaning    (noun) : anxiety; distress; confusion    వాడుక / Usage    అగ్నిపాలుడు కొంచం కళవెళ పడ్డాడు.    Agnipala felt a tinge of anxiety.    మెదడుకు మేత / Food for thought       ఈ కథలో పాత్రల పేర్లు గమనించతగ్గవి. ప్రతిద్వందులైన రాజులిద్దరూ భోజులే. 'నవ'భోజుడు ఆధునిక దృక్పథానికీ, 'కాల'భోజుడు కౌటిల్యానికీ సూచనలు. అవజ్ఞుడు తిరస్కరించబడినవాడు. బేతాళుడు కథను పొడిగించినవాడు. రాజద్రోహానికి తలపడినా స్నేహానికి ప్రాణమిచ్చేవాడు విష్ణు'మిత్రుడు'. అనుమానితుడిని బందీ చేసినా నిర్దోషిత్వ నిరూపణకు అవకాశమిచ్చినవాడు 'ధర్మ'నందుడు. విశ్వాసపాత్రుడైన సేనాని హనుమప్ప. విధి నిర్వహణకు సూచికగా కథానాయకుడు అగ్నిపాలుడు. ప్రేమాస్వాదనకు తగిన కథానాయిక వకుళమాల. రాజకీయపరంగా అత్యావశ్యకమైన వారి కలయిక 'అగ్నిమాల'గా ఈ రచనకు మకుటం.    -- దాసరి సుబ్రహ్మణ్యం గారి "అగ్నిమాల" కు ముందు మాట, వసుంధర

వెలువరించు

  జనవరి 08, 2025 వెలువరించు  ( veluvarinchu )     అర్థము    ( క్రియ ) : అచ్చు రూపంలో బయటకు ప్రకటించు; బయట పెట్టు; పోగొట్టు    Meaning    (verb) : to send out; to vent; to make public (via print)    వాడుక / Usage    ఈ అనుమానం ధర్మపాణి ఇంతకు ముందే వెలువరించాడు .    Dharmapani has previously expressed this doubt.    మెదడుకు మేత / Food for thought       ఈ కథలో ప్రతినాయకుడు అవజ్ఞవర్మ. అతడు కుటిలుడు, దుష్టుడు, అత్యాశాపరుడు. తన బలహీనతలు, పరిమితులు తెలిసినవాడు. కార్యసాధనకై ఆత్మాభిమానాన్ని పణంగా పెట్టగలిగినవాడు. వ్యక్తిత్వం బలమైనది కాకపోయినా ఆశయబలంతో బలవంతులతో పోటీ పడినవాడు. అవకాశవాదంతో అర్హతకు మించిన అవకాశాలు పొందగలిగిన వాడు. ఈ రచనలో అతడి పాత్ర అక్కడక్కడ మాత్రమే కనిపిస్తుందికానీ -కర్ణుడి తల భారతమన్నట్లు - అతడే ఇంత కథకూ కారణమయ్యాడు.    -- దాసరి సుబ్రహ్మణ్యం గారి "అగ్నిమాల" కు ముందు మాట, వసుంధర

ఏటవాలు

  జనవరి 07, 2025 ఏటవాలు  ( ēṭa-vālu )     అర్థము    ( విశేషణము/విశేష్యము ) : ఒంపు; ఒరిగినది; వంగినది; పక్షపాతము    Meaning    (adv/noun) : slant; slope; partial    వాడుక / Usage    అగ్నిపాలుడు హస్తాన్ని ఏటవాలుగా పెట్టి గాలిలోకి కత్తి విసిరాడు.    Agnipala bent his hand and launched the knife into air.    మెదడుకు మేత / Food for thought       వాస్తవానికిది అగ్నిపాలుడి ప్రేమకథ ఐనా - ఆ ప్రేమ నవభోజుడు, కాలభోజుడు అనే ఇద్దరి ప్రభువుల రాజకీయ వ్యూహంలో అంతర్భాగం కావడం ఈ రచనలో విశేషం. జూదంలాంటి పందెంలో పుట్టిన ప్రేమని కథ పొడుగునా నిరసించే ఔచిత్యం, బురదలో పుట్టిన పద్మం పంకజమై పూజార్హమైనట్లు - ఆ ప్రేమ ఉదాత్తమని అడుగడుగునా స్ఫూరింపజేసే చాకచక్యం ఈ రచన ప్రత్యేకత.    -- దాసరి సుబ్రహ్మణ్యం గారి "అగ్నిమాల" కు ముందు మాట, వసుంధర

అల్లకల్లోలము

  జనవరి 06, 2025 అల్లకల్లోలము  ( alla-kallōlamu )     అర్థము    ( విశేషణము ) : గందరగోళం; తారుమారు; అలజడి    Meaning    (adv/noun) : tumult; confusion; disorder    వాడుక / Usage    కృష్ణకు అవతల జరుగుతున్న అల్లకల్లోలాలు అరాజకం గురించి నీకు అంతగా తెలిసి ఉండదు.    You don't know much about the disorder and lawlessness on the other side of Krishna.    మెదడుకు మేత / Food for thought      సృష్టిలో జీవరాశులు అనంతం. సృష్టి అనంతంగా కొనసాగడానికి ఇంచుమించు అన్ని జీవరాశుల్లోనూ స్త్రీపురుష విభజన సామాన్యం. మనుషుల్లో స్త్రీ పురుష బంధాన్ని అసామాన్యం చేసింది ప్రేమ. సామాన్య జీవితంలో అంతర్లీనమై భాసిల్లే ప్రేమని వెలికి తీసి మనోహరం చేసి సామాన్యుడికి అందిస్తుంది సాహిత్యం. ఏ భాష సాహితి చూసినా నరజాతి చరిత్ర సమస్తం ప్రేమాయణ పరవశత్వం. సాహిత్యంలో ప్రేమ పుట్టుకకు - వినికిడి, తొలిచూపు కారణమవ్వడం సర్వసాధారణం. కొండొకచో వ్యామోహం, రాజకీయం ప్రేమకు దారితీసినా - ఆ కథల్లో వ్యూహానికున్న ప్రాధాన్యం ప్రేమకు లేకవపోవడం...

అహర్నిశము

  జనవరి 03, 2025 అహర్నిశము  ( aharnisamu )     అర్థము    ( విశేషణము ) : పగలు మరియు రాత్రి; ఎల్లప్పుడూ    Meaning    (adv) : day and night; always    వాడుక / Usage    రైతులు అహర్నిశం కష్టపడి చివరికి కొనుగోలు ధరలు పలకక అప్పుల్లో మునిగిపోతున్నారు .    Sometimes a day drags on like a year, other times a year evaporates in an instant.    మెదడుకు మేత / Food for thought       యదా సర్వే ప్రముచ్యన్తే కామా యేఽస్య హృది శ్రితాః ।     అథ మర్త్యోఽమృతో భవత్యత్ర బ్రహ్మ సమశ్నుతే ॥      (మనస్సులో ఉత్పన్నమయ్యే సమస్త కోరికలు తొలిగిపోయినపుడు మనిషి అమరుడు అవుతాడు. ఇక్కడే బ్రహ్మప్రాప్తిని పొందుతాడు. )     --  కఠోపనిషత్, షష్ఠి వల్లి, 14వ మంత్రం

త్రుటి

  జనవరి 02, 2025 త్రుటి  ( truṭi )     అర్థము    ( విశేష్యము ) : లఘు అక్షరంలో నాలుగో భాగం ఉచ్చరించునంత కాలం; ఇంచుక; చిన్నది; క్షణము    Meaning    (noun) : minute space of time; instant; little; trifle    వాడుక / Usage    ఒకో సారి రోజులు సమలుగా అనిపిస్తాయి, ఇంకో సారి ఏళ్ళు త్రుటి లో గడిచిపోతాయి .    Sometimes a day drags on like a year, other times a year evaporates in an instant.    మెదడుకు మేత / Food for thought       ఉత్తిష్ఠత జాగ్రత ప్రాప్య వరాన్నిబోధత ।      క్షురస్య ధారా నిశితా దురత్యయా దుర్గం పథస్తత్కవయో వదన్తి ॥      (లేవండి, మేల్కొనండి, అర్హుడైన గురువుని ఆశ్రయించి అనుభూతి పొందండి. పదునైన కత్తి మీద నడవడం వలె భగవన్మార్గం కఠినమైనదని ప్రాజ్ఞులు చెబుతున్నారు. )     --  కఠోపనిషత్, తృతీయా వల్లి, 14వ మంత్రం